Meicirculaire: nieuwe verdeelsystematiek voor beschut werk en extra middelen

De Meicirculaire gemeentefonds 2026 brengt belangrijke wijzigingen met zich mee voor gemeenten. De meest opvallende verandering is de nieuwe manier waarop de rijksbijdrage voor beschut werk vanaf 2027 wordt verdeeld. Daarnaast stelt het Rijk extra middelen beschikbaar voor de arbeidsinschakeling van jongeren, de uitvoering van de Wet handhaving sociale zekerheid en loon- en prijsontwikkelingen binnen participatie en de Wsw. 

Verdeelsystematiek Beschut Werk

Vanaf 2027 verandert de manier waarop het budget voor beschut werk wordt verdeeld. Nu is de verdeling vooral gebaseerd op historische uitgangspunten. Straks wordt 70 procent van het budget verdeeld op basis van het aantal beschutte werkplekken dat gemeenten daadwerkelijk hebben gerealiseerd. De overige 30 procent wordt verdeeld op basis van het aantal inwoners met een positief advies beschut werk van het UWV.

Daarmee verschuift de financiering van een historisch verdeelmodel naar een model dat sterker aansluit bij de feitelijke inzet van gemeenten en de behoefte aan beschut werk.

Volgens het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid sluit deze verdeling beter aan bij de inzet van gemeenten en de behoefte van inwoners. De nieuwe verdeling wordt stapsgewijs ingevoerd. In 2027 gaat het om een derde van het budget, in 2028 voor twee derde en vanaf 2029 geldt de nieuwe verdeling volledig.

De wijziging leidt tot verschillen. Gemeenten die relatief veel beschutte werkplekken hebben gerealiseerd, ontvangen een groter aandeel van het beschikbare budget. Voor andere gemeenten kan de nieuwe verdeling juist leiden tot een lager budget. 

Onze blik: samen werken aan uitvoerbaarheid

Als Divosa begrijpen we de keuze voor een model dat beter aansluit bij de feitelijke uitvoering van beschut werk. Tegelijkertijd vraagt de overgang aandacht van gemeenten, UWV en het Rijk. In de praktijk zien we dat regio’s in het verleden verschillende keuzes hebben gemaakt bij de toegang tot beschut werk. Ook staat of valt de nieuwe systematiek met actuele en volledige gegevens over indicaties. Wij vinden het belangrijk dat we de komende jaren samen de schouders eronder zetten om deze gegevens op orde te krijgen. Alleen zo sluit de financiering echt goed aan bij wat inwoners nodig hebben. Het ingroeipad van twee jaar biedt gemeenten ruimte om zich aan te passen aan de nieuwe systematiek.

Meer budget voor participatie en loonkosten

De meicirculaire biedt ook een loon- en prijsbijstelling voor de integratie-uitkering Participatie. Landelijk gaat het om € 84,1 miljoen extra in 2026. Ook het macrobudget voor de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) stijgt mee met de loon- en prijsontwikkeling. Deze middelen zijn bedoeld om de stijgende loonkosten binnen sociaal ontwikkelbedrijven op te vangen.

Daarnaast bevestigt de meicirculaire dat de rijksbijdrage voor de sociale infrastructuur wordt voortgezet. Dit geeft sociaal ontwikkelbedrijven meer zekerheid over de financiering die nodig is om inwoners met een ondersteuningsbehoefte aan werk te helpen.

Extra ondersteuning voor jongeren

Gemeenten ontvangen vanaf 2026 structureel extra middelen voor de arbeidsinschakeling van jongeren tot 27 jaar. De middelen hangen samen met de nieuwe Wet van school naar duurzaam werk en zijn bedoeld om jongeren beter te begeleiden naar duurzaam werk. Met deze investering wil het Rijk de overgang van onderwijs naar werk verbeteren en voorkomen dat jongeren tussen wal en schip raken. In totaal gaat het om € 12,5 miljoen in 2026. Dit bedrag loopt op tot € 44,3 miljoen structureel vanaf 2033. Een deel van de middelen is bestemd voor individuele gemeenten als aanvulling op het bestaande re-integratiebudget. Daarnaast ontvangen centrumgemeenten middelen voor hun coördinerende rol binnen de arbeidsmarktregio.

Aan de slag met Wet handhaving sociale zekerheid

De nieuwe Wet handhaving sociale zekerheid gaat naar verwachting in op 1 januari 2027. Om gemeenten te ondersteunen bij de nieuwe taken en verantwoordelijkheden, stelt het Rijk extra geld beschikbaar. Gemeenten ontvangen hiervoor in 2026 € 6,6 miljoen voor de implementatie. Vanaf 2027 komt daar € 1,8 miljoen structureel voor de uitvoering bij. 

Heb je vragen over de gevolgen van de meicirculaire voor jouw gemeente of wil je meepraten over de uitvoerbaarheid van de nieuwe systematiek? Laat het ons weten.