Over het programma Dwars door domeinen
Kwetsbare inwoners hebben vaak uiteenlopende problemen of een beperkt vermogen om zelf regie te voeren. En juist zij worden geconfronteerd met de grootste bureaucratische complexiteit, omdat problemen zich vaak in verschillende beleidsdomeinen afspelen. Ieder met zijn eigen wet- en regelgeving, financieringssystematiek, professionele overtuigingen, geschiedenis en hulpaanbieders. Hoe kun je de inwoner dan toch centraal stellen en integrale dienstverlening op maat leveren?
Gemeenten herkennen deze problematiek en willen ermee aan de slag. In veel gemeenten zijn er in de frontoffice en wijkteams al initiatieven genomen. Bijvoorbeeld in de vorm van casuïstiekbesprekingen, nauwe samenwerking tussen beleid en uitvoering, het werken met de Omgekeerde Toets, de Doorbraakmethode of de methodiek van Schouders Eronder. Maar niet zelden lopen deze initiatieven moeizaam, omdat de achterliggende processen nog steeds op 'de oude manier' geregeld zijn, of omdat er binnen de organisatie geen gedragen visie op integraal werken is. De inrichting van de organisatie en/of de organisatiecultuur vormen dan belemmeringen om daadwerkelijk domeinoverstijgend te werken.
In de ondersteuning van mensen met multiproblematiek moeten we het denken in wetten doorbreken
Winst behalen
Natuurlijk heb je als gemeente te maken met bestaande wet- en regelgeving. Maar daarbinnen is vaak meer mogelijk dan je denkt. Ook kan er winst te behalen zijn door de inrichting van de organisatie en de organisatiecultuur van de gemeente onder de loep te leggen en te kijken op welke punten deze verbeterd kunnen worden. Dit draagt allemaal bij aan de mogelijkheid om integraal werken duurzaam vorm te geven.
Wat doen we?
Binnen het programma Dwars door domeinen denken Divosa en het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) samen met gemeenten na over duurzame oplossingen voor kwetsbare inwoners met domeinoverstijgende problemen. Dat doen we op een methodische manier, gedurende anderhalf jaar, waarbij we management en backoffice uitdrukkelijk betrekken. Daarbij werken we toe naar concrete resultaten en instrumenten die we beschikbaar maken in de vorm van bouwstenen, waar alle gemeenten hun voordeel mee kunnen doen.
Activiteiten
Dwars door domeinen is georganiseerd rond vier (hoofd)activiteiten:
-
In de lerende praktijken van Dwars door domeinen werkt Divosa samen met gemeenten aan het oplossen van knelpunten bij domeinoverstijgende dienstverlening voor kwetsbare inwoners. Daarbij krijgen zij ondersteuning van procesbegeleiders en onderzoekers van Divosa en hogescholen. De resultaten en opgedane inzichten delen we landelijk, onder andere in de vorm van bouwstenen voor integrale dienstverlening op maat. De lerende praktijken zijn de spil van het programma.
-
In online uitwisselingssessies delen we inspiratie, inzichten en resultaten uit de lerende praktijken. Alle gemeenten kunnen meedoen.
-
Vraagstukken die de lokale context overstijgen, worden voorgelegd aan de landelijke klankbordgroep, die bestaat uit (vertegenwoordigers van) kennisinstituten, koepelorganisaties en ministeries.
-
Samen met het Ethiek Instituut van de Universiteit Utrecht heeft Divosa, in het kader van Dwars door domeinen, de leerlijn 'Ethiek in publieke dienstverlening' ontwikkeld. Inzichten, opbrengsten en casussen zijn gepubliceerd.
Samenwerking BZK en Divosa
Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) is opdrachtgever voor het programma. Herstel van vertrouwen in de overheid, met name als het gaat om kwetsbare inwoners, is voor BZK een speerpunt. Daarnaast vindt het ministerie het belangrijk dat de ambities, middelen, taken en uitvoeringskracht van de gemeenten in balans zijn.
BZK wil vanuit de knelpunten en vragen die bij gemeenten leven, onderzoeken wat nodig is om de juiste hulp te bieden aan inwoners met multiproblematiek. Het ministerie heeft Divosa gevraagd om dit vorm te geven in het programma Dwars door domeinen.
BZK neemt actief deel aan het programma, om te leren van de gemeentelijke praktijk én om te kijken welke knelpunten niet binnen de lokale context kunnen worden opgelost. Die knelpunten worden naar landelijk niveau opgeschaald.