Webinar • Participatiewet in Balans en statushouders

Op dinsdag 14 april vond het webinar 'Participatiewet in Balans en Statushouders' plaats, georganiseerd door Divosa en Vluchtelingenwerk Nederland. Ruim 200 deelnemers uit beleid en uitvoering namen deel aan het gesprek over hoe gemeenten de dienstverlening voor statushouders menselijker en effectiever kunnen inrichten binnen de kaders van Participatiewet in Balans.

Kansrijke start binnen de Participatiewet

Centraal in het webinar stond de vraag hoe de Participatiewet in Balans kan bijdragen aan een kansrijke start voor statushouders. Daarbij werd ingezoomd op knelpunten in de huidige uitvoering en mogelijke verbeteringen in de aansluiting tussen wetgeving en praktijk.

Onderwerpen die aan bod kwamen waren onder andere:

• het creëren van snellere financiële rust en het vereenvoudigen van aanvragen
• het wegnemen van drempels, zoals de zoekperiode van vier weken
• de samenhang tussen inburgering en maatschappelijke participatie

De start in de gemeente: een cruciale fase

In het gesprek met Ariane den Uyl en Anne Kooiman van Vluchtelingenwerk Nederland werd ingezoomd op de eerste periode nadat statushouders een woning toegewezen krijgen in een gemeente. Juist deze fase blijkt in de praktijk vaak complex en bepalend voor de verdere participatie.

Er werd stilgestaan bij de stapeling van veranderingen waarmee statushouders in korte tijd te maken krijgen, zoals huisvesting, inkomen, administratie en kennismaking met gemeentelijke processen. Daarbij kwam ook naar voren dat hun positie in de bijstand op meerdere punten afwijkt van reguliere bijstandsgerechtigden, onder andere door de impact van de startfase en de vaak beperkte voorbereidingstijd.

Vanuit Vluchtelingenwerk werd daarnaast het belang benadrukt van meer ruimte voor collectief maatwerk: oplossingen die niet alleen op individueel niveau worden gezocht, maar juist ook in de inrichting van processen en samenwerking tussen partijen.

Praktijkervaringen uit de gemeente Arnhem

Naast de beleidsmatige verkenning deelden Bola Abisoye en Ralph Stolk van Bureau Nieuwkomers van de gemeente Arnhem hun praktijkervaringen vanuit de aanpak rond statushouders. Zij lieten zien hoe zij binnen de wettelijke kaders werken aan een meer mensgerichte begeleiding en hoe samenwerking in de keten daarbij wordt vormgegeven.

Deze voorbeelden maakten concreet hoe beleidsruimte kan worden benut om de uitvoering beter te laten aansluiten op de leefwereld van statushouders.

Brug tussen wetgeving en uitvoering

Zoals Erik Rutten van Divosa het verwoordde:
'Met dit webinar slaan we een brug tussen wetgeving en de menselijke maat, zodat professionals hun professionele ruimte beter kunnen benutten om statushouders een kansrijke start te geven.'