Armoede en sociale uitsluiting

Meedoen kost vaak geld. Daarom is er een verband tussen armoede en sociale uitsluiting. Vooral voor kinderen kan armoede ervoor zorgen dat dat zij niet mee kunnen doen op school en met sport, muziek en dans. Maar ook voor volwassenen belemmert armoede actieve deelname aan de samenleving. Niet meedoen heeft een negatief effect op gedrag, gezondheid en (school)prestaties en vergroot de kans op armoede in de toekomst.


INHOUDSOPGAVE


Actueel

Belangrijkste ontwikkelingen

Oplopende kosten bewindvoering

Divosa constateert dat het huidige systeem rondom bewindvoering voor gemeenten leidt tot een onhoudbare financiële situatie. Zij dringt daarom aan op onderzoek naar een passende financieringssystematiek. In december 2017 riep Divosa de Vaste Kamercommissie SZW op om er bij het kabinet op aan te dringen snel uitvoering te geven aan de motie die de Tweede Kamer in december 2015 aannam, onder andere door voldoende middelen beschikbaar stellen.

Extra geld voor bestrijding kinderarmoede

In een inclusieve samenleving krijgt iedereen de kans om mee te doen. Vooral kinderen mogen niet de dupe worden van een beperkt inkomen in een gezin. Divosa is daarom blij met de extra aandacht voor bestrijding van kinderarmoede. Het rijk heeft daarvoor vanaf 2017 100 miljoen euro extra uitgetrokken. Daarvan is 85 miljoen via de decentralisatieuitkering onder gemeenten verdeeld.

 

Naar inhoudsopgave


Divosa

Wat vindt Divosa?

Tweedeling in de samenleving

Divosa maakt zich zorgen over de groeiende tweedeling in de samenleving. Ook het regeerakkoord ‘Vertrouwen in de Toekomst’ benoemt de onwenselijkheid ervan. Ondanks deze aandacht is de tweedeling door armoede toegenomen, grotendeels door de slechte economische situatie in Nederland in het afgelopen decennium. Nu de economie aantrekt, is het belangrijk dat ook de meest kwetsbare mensen in onze samenleving hiervan profiteren.

Versimpeling inkomensbeleid

Daarnaast vraag Divosa aandacht voor versimpeling van het inkomensbeleid. Huishoudens met een laag inkomen hebben namelijk vaak moeite met het grote aantal regelingen waarmee zij hun inkomen kunnen aanvullen. Juist voor deze kwetsbare inwoners is een realistische en faciliterende houding van de overheid nodig. Dat is ook één van de conclusies uit het rapport ‘Weten is nog geen doen’ van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR). Ook het rapport ‘Eenvoud loont’ van de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) zet kritische kanttekeningen bij de complexiteit rondom het inkomen.

Wat doet Divosa?

Handreiking: Aanpak kinderarmoede

In 2017 organiseerde Divosa drie inspiratiesessies op verschillende locaties in het land. Daarnaast gaf Divosa op verschillende congressen workshops over de aanpak van kinderarmoede. Op basis van deze bijeenkomsten en workshops is de handreiking ‘Aanpak kinderarmoede’ gemaakt. Deze beschrijft het probleem en geeft tips om het kinderarmoedebeleid vorm te geven. Daarbij komen twee oplossingsrichtingen aan de orde: het aanbieden of verbeteren van het kindpakket en de samenwerking met lokale, regionale en landelijke organisaties.

Benchmark Armoede & Schulden

Met de Benchmark Armoede & Schulden krijgen gemeenten inzicht in hun prestaties op het gebied van armoedebeleid en schuldhulpverlening en kunnen ze hun resultaten vergelijken met meer dan 165 andere gemeenten. Ook horen ze het verhaal achter de cijfers in bijeenkomsten.

Kijk voor meer informatie over de Benchmark Armoede & Schulden op: www.divosa-benchmark.nl

Bijeenkomsten over dit onderwerp

Tel mee met Taal festival

Naar inhoudsopgave


Feiten en Cijfers

Beleid en wetgeving

  • ‘Opgroeien zonder armoede’ (SER, maart 2017)
    Advies op verzoek van het ministerie van SZW over de aanpak van armoede onder kinderen
  • Pamflet: Naar een betere aanpak (VNG, Divosa, NVVK, MOgroep, 5 april 2016) (pdf, 72,6 kB)
  • Begeleidende brief bij pamflet: Naar een betere aanpak (VNG, Divosa, NVVK, MOgroep, 5 april 2016) (pdf, 118,8 kB)
    Rijksoverheid en gemeenten kunnen meer doen om het schuldenprobleem te bestrijden, vinden VNG, Divosa, NVVK en MOgroep. Landelijke wet- en regelgeving maakt dat onnodig ingewikkeld. Daarom vragen zij de Kamer concrete maatregelen om schulden beter te kunnen voorkomen, signaleren en beperken.

Onderzoek

Factsheets

  • Factsheet: Armoede en schulden in Nederland (Divosa, januari 2018)
    Armoede en schulden krijgen in Nederland volop aandacht. Om dat gesprek te voorzien van onderbouwde context, heeft Divosa de belangrijkste feiten uit onderzoeken van 2013 – 2017 in beeld gebracht.

Naar inhoudsopgave


Hulpmiddelen

Diensten

  • Benchmark Armoede & Schulden (Divosa)
    Inzicht voor gemeenten in prestaties op het gebied van armoedebeleid en schuldhulpverlening en vergelijken met meer dan 165 andere gemeenten.
  • Minimascan (Stimulansz)
    Geeft een beeld van de omvang en samenstelling van de doelgroep van het armoedebeleid in gemeente of provincie.

Werkwijzers

Websites

  • Geldplan Rondkomen met kinderen (Startpunt Geldzaken)
    Online tool voor ouders om een geldplan te maken.
  • Kansen voor alle kinderen
    Hier combineren Leergeld Nederland, Jeugdsportfonds en Jeugdcultuurfonds, Stichting Jarige Job en Nationaal Fonds Kinderhulp hun aanbod. Ouders, jongeren en intermediairs kunnen hier een aanvraag doen.
  • Kindpakket 
    Bundeling van de verschillende regelingen voor kinderen. Ouders en intermediairs kunnen hier een aanvraag doen.
  • Effectief armoedebeleid 
    Portal van het ministerie van SZW voor het verzamelen en verspreiden van goede voorbeelden van integrale aanpak van armoede.

Naar inhoudsopgave


Verder lezen

Publicaties

  • Opgroeien en opvoeden in armoede (Nederlands Jeugdinstituut, december 2015 | pdf, 908 kB))
    Artikel over het effect van armoede op kinderen.
  • Waarom arme mensen domme dingen doen (De Correspondent, december 2013) 
    Artikel over het effect van schaarste op basis van de theorie van Eldar Shafir en Sendhil Mullainathan.
  • Schaarste (Maven Publishing, december 2013)
  • In ‘Schaarste’ bieden Harvard-econoom Sendhil Mullainathan en Princeton-psycholoog Eldar Shafir een baanbrekend nieuw perspectief op menselijk gedrag.

Websites

  • The Missing Chapter 
    Heeft een Raad van Kinderen opgericht. Deze brengt advies uit aan gemeenten over hoe de extra middelen voor kinderen in armoede ingezet kunnen worden.
  • Consulting Kids 
    Laat kinderen volwassenen helpen met het oplossen van complexe vraagstukken.
  • Speaking Minds 
    Betrekt jongeren bij beleidsvraagstukken. Ze kunnen een gemeente binnen 10 weken een onderbouwd advies geven, bijvoorbeeld op het gebied van armoede en schulden.
  • Gelijke Kansen Alliantie 
    Bevordert gelijke kansen voor kinderen en jongeren in Nederland. Platform voor initiatieven en verhalen.
  • Netwerk tegen armoede (Den Bosch)
  • Digitaal platform voor organisaties van wie de activiteiten het verminderen/verlichten van armoedesituaties (mede) tot doel hebben.
  • Armoedepact van Leeuwarden 
    Digitaal platform dat partners en inwoners- en vrijwilligersinitiatieven verbindt.
  • Pact van Amsterdam 
    Brengt de initiatieven van de gemeente Amsterdam, het bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties in de strijd tegen armoede bij elkaar.

Naar inhoudsopgave