Jenny Vlemmings
projectleider Preventie van geldzorgen en projectleider Divosa Benchmark
Steeds minder uitstroom van bijstand naar werk
Jaarrapportage Divosa Benchmark Werk & Inkomen 2025Ondanks de aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt, is het percentage bijstandsgerechtigden dat uitstroomt naar werk gedaald van 11,5% in 2021 naar 7,9% in 2024 en 2025. Dat blijkt uit de Jaarrapportage 2025 van de Divosa Benchmark Werk & Inkomen, die vandaag is gepubliceerd.
De afgelopen jaren hielp de krappe arbeidsmarkt om mensen met ‘een korte afstand tot de arbeidsmarkt’ snel aan een baan te helpen. Maar ondertussen is de samenstelling van het bijstandsbestand flink veranderd. Dat vraagt om een andere benadering, waarbij ook gekeken moet worden naar andere vormen van participatie, zoals beschut werk, dagbesteding en vrijwilligerswerk.
Stapeling van problemen
De cijfers in de jaarrapportage onderbouwen wat gemeenten dagelijks ervaren. Steeds vaker zien zij inwoners met complexe problematiek en een stapeling van problemen zoals een arbeidsbeperking, schulden, mantelzorgtaken, langdurige bestaansonzekerheid en gezondheidsproblemen. Voor deze mensen is een vacature alleen vaak niet genoeg. Voor hen zijn factoren als een stabiele leefsituatie en passende ondersteuning minstens zo belangrijk.
Penny wise, pound foolish
'Om de dalende trend van de uitstroom naar werk te keren, is extra inzet in de ondersteuning noodzakelijk', zegt Divosa-voorzitter Victor Everhardt. 'Niét doen is, zoals de Engelsen zeggen, "penny wise, pound foolish". Want voor alle duidelijkheid: investeren in kwetsbare doelgroepen is geen kostenpost, maar een noodzakelijke voorwaarde voor een gezonde economie én voor een sterke samenleving.'
IPS en loonkostensubsidie
Begeleiding naar participatie of werk vraagt om gerichte, bewezen effectieve instrumenten. Die zijn er: loonkostensubsidie en IPS (Individuele Plaatsing en Steun).
Loonkostensubsidie compenseert een werkgever voor verminderde productiviteit van een werknemer. IPS wordt nu vooral ingezet voor mensen in de ggz, maar kan veel breder worden ingezet om mensen met mentale problemen aan werk te helpen. Denk bijvoorbeeld aan jongeren die hun school niet afmaken. Samenwerking tussen zorg (ggz) en werk (gemeenten en UWV) is daarvoor cruciaal.
De cijfers: minder uitstroom naar werk, langer in de bijstand
- Het uitstroompercentage naar werk is gedaald tot 7,9%
In 2025 is de totale uitstroom naar werk over het hele jaar, afgezet tegen het gemiddelde volume algemene bijstand, net als in 2024 7,9%. In de jaren daarvoor is dit percentage flink gedaald: van 11,5% in 2021 naar 10% in 2022 en 8,3% in 2023. Dit past bij de ervaringen van gemeenten dat een steeds kleiner deel van de doelgroep snel naar werk begeleid kan worden
- De uitstroom naar werk, afgezet tegen de totale uitstroom, is gedaald tot 34%
In 2025 ligt de uitstroom naar werk ten opzichte van de totale uitstroom op 34%. We zien een dalende trend: in 2021 lag de uitstroom op 41%. In de jaren erna neemt de uitstroom naar werk steeds met 1 procentpunt af.
- Snelle uitstroom daalt
In 2025 heeft 43,3% van de beëindigde uitkeringen één jaar of korter geduurd. In 2024 stroomde 44% van de mensen binnen een jaar uit. In 2025 had 25,6% van de mensen die uitstroomden een uitkering die tussen de 1 en 3 jaar had geduurd; 31% had een uitkering die meer dan 3 jaar duurde.
De uitstroom naar verblijfsduur hangt samen met de samenstelling van het bijstandsbestand. Als iemand langer een bijstandsuitkering heeft, wordt de kans op uitstroom steeds lager. En juist het aandeel bijstandsgerechtigden dat langdurig in de bijstand zit, is sinds 2015 steeds verder toegenomen.
De cijfers zijn afkomstig uit de Jaarrapportage 2025 van de Divosa Benchmark Werk & Inkomen
Over de Divosa Benchmark Werk & Inkomen
De Divosa Benchmark Werk & Inkomen, een samenwerking van Divosa, BMC en Stimulansz, bevat actuele en gedetailleerde gegevens over bijstand, participatie, re-integratie, handhaving en financiën. Deelnemende gemeenten kunnen hun cijfers vergelijken met 250 andere gemeenten en krijgen inzicht in de resultaten van beleid en uitvoering.
De Divosa Benchmark Werk & Inkomen Jaarrapportage 2025 is gebaseerd op cijfers van 243 deelnemende gemeenten. Zij vertegenwoordigen 85% van het bijstandsbestand. Daarmee zijn de cijfers representatief voor heel Nederland.
Meer informatie
- Divosa Benchmark Werk & Inkomen Jaarrapportage 2025 (Divosa Benchmark • april 2026)
- Website Divosa Benchmark
