Gemeenten waarderen mensgerichte en integrale werkwijze brede ondersteuning
Gemeentelijke professionals waarderen de mensgerichte en integrale werkwijze van de brede ondersteuning en willen deze behouden in hun reguliere dienstverlening. Dat blijkt uit een uitvraag van Divosa, in samenwerking met VNG. Om deze aanpak te borgen, zijn wel structurele financiering, duidelijke kaders en een cultuurverandering binnen het sociaal domein nodig.
Als onderdeel van de Hersteloperatie Toeslagen bieden gemeenten brede ondersteuning aan gedupeerden. Om inzicht te krijgen in welke elementen gemeenten waardevol vinden en wat nodig is om succesvolle werkwijzen duurzaam te verankeren, deed Divosa een uitvraag onder haar leden. De vragenlijst werd ingevuld door 106 uitvoerend medewerkers, beleidsadviseurs en leidinggevenden namens 128 gemeenten. Aanvullend vonden er vijf diepte-interviews en twee leersessies plaats met beleid en uitvoering.
Waardering voor de werkwijze
Een ruime meerderheid van de respondenten van de vragenlijst (90%) ziet duidelijke meerwaarde in de brede ondersteuning en hecht vooral aan de werkwijze. De elementen die zij het liefst willen behouden zijn de integrale aanpak (78%), ruimte voor maatwerk (75%) en een vast contactpersoon (68%). Uit praktijkvoorbeelden van maatwerkoplossingen blijkt bovendien dat succes zelden door één afzonderlijke voorziening komt, maar juist door de combinatie van praktische hulp, financiële rust, persoonlijke aandacht en integrale samenwerking.
Duidelijke kaders en cultuurverandering
Voor een duurzame borging van de werkwijze komen in een uitvraag een aantal randvoorwaarden naar voren:
- een cultuurverandering waarin de leefwereld van inwoners centraal staat;
- voldoende mandaat voor professionals;
- structurele samenwerking en goede afspraken over gegevensdeling;
- behoud van kennis en expertise, waaronder stress- en traumasensitief werken;
- voldoende financiering en capaciteit.
Daarnaast blijft evenwicht tussen maatwerk en gelijke behandeling en de uitlegbaarheid van verschillen tussen gemeenten een uitdaging. Daarom pleiten veel deelnemende gemeenten voor meer landelijke eenheid in dienstverlening en duidelijke kaders, waarbinnen maatwerk altijd mogelijk blijft.
Warme overdracht en aandacht voor jongeren
Voor de overgang naar reguliere dienstverlening vragen deelnemende gemeenten aandacht voor een warme overdracht en goede nazorg, met name om gedupeerden die nog in een traject zitten de nodige continuïteit en voorspelbaarheid te bieden. Dit geldt in het bijzonder voor gedupeerde jongeren. Zij zijn moeilijk te bereiken en hebben vaak ook op de lange termijn ondersteuning nodig.
Hoe nu verder?
Divosa en VNG gebruiken deze uitkomsten om bij te dragen aan een zorgvuldige overgang naar de reguliere ondersteuning en de lessen die gemeenten daaruit kunnen meenemen voor de toekomst.
Daarnaast brengt Divosa momenteel, in opdracht van bestuurlijk regisseur Paul Blokhuis, via diepte-interviews goede praktijkvoorbeelden en de verschillen tussen de brede ondersteuning en de reguliere dienstverlening in kaart.
Meer informatie
-
Rapport brede ondersteuning in de reguliere dienstverlening (Divosa • augustus 2026)
-
Hersteloperatie Toeslagen: zo ervaren gemeenten de uitvoering (Divosa • september 2025)