Gemeenten sleutel tot ondersteuning jongeren met stapelende problemen

Jongeren groeien op in een samenleving waarin de druk en onzekerheid toenemen. Prestatiedruk, woningnood en individualisering zorgen voor meer stress en mentale klachten. Gemeenten zien een toename van het aantal jongeren dat instroomt in de bijstand. Deze jongeren hebben vaak te maken met een combinatie van problemen, en hebben ondersteuning nodig op meerdere leefgebieden.

Om professionals in het sociaal domein hierbij te ondersteunen, heeft Divosa de factsheet Jongeren in een complexe samenleving ontwikkeld. De factsheet biedt inzicht in de situatie van jongeren en bevat praktische handvatten voor gemeenten en uitvoeringsorganisaties.

Steeds meer jongeren in bijstand kampen met stapeling van problemen

Het aantal jongeren in de bijstand neemt toe. En niet alleen het aantal jongeren neemt toe, ook de problematiek van deze jongeren wordt complexer. Steeds meer jongeren in de bijstand hebben te maken met meerdere problemen tegelijk, zoals mentale klachten, schulden en woonproblemen. 

Lukt niet om zelfstandig mee te doen

Hoewel veel jongeren werken of studeren, lukt het een deel niet zelfstandig mee te doen in de samenleving. Vooral jongeren zonder startkwalificatie, jongeren met mentale klachten en jonge statushouders hebben vaak extra ondersteuning nodig.

43 % van de jongeren gestrest

Uit cijfers blijkt dat 43 procent van de jongeren zich regelmatig gestrest voelt en meer dan de helft eenzaamheid ervaart. Ook financiële zorgen spelen een grote rol: meer dan een kwart van de jongvolwassenen heeft moeite om rond te komen en een deel ervaart problematische schulden of risicovol online gokken.

Geen betaalbare woonruimte

De woningcrisis maakt zelfstandigheid nog moeilijker. Bijna een derde van de werkende jongeren of jongeren met een uitkering wil verhuizen, maar vindt geen geschikte woonruimte.

Leefgebieden hangen met elkaar samen

De factsheet laat zien dat begeleiding naar werk alleen vaak niet voldoende is. Werk, mentale gezondheid, wonen en financiën hangen sterk met elkaar samen. Gemeenten zijn op verschillende manieren bezig om samenhangende ondersteuning te bieden, tegelijk vormt het een uitdaging met beperkte middelen. 

Verandering wettelijk kader

Vanaf 2026 verandert ook het wettelijk kader. Met de Participatiewet in Balans komt er meer ruimte voor maatwerk, de ontwikkeling en maatschappelijke participatie van jongeren. Daarnaast biedt de nieuwe Wet van school naar duurzaam werk mogelijkheden om jongeren beter te begeleiden bij de overgang van onderwijs naar werk.